خطای تایید اجتماعی یکی از عواملی است که می تواند بدون آنکه متوجه باشیم، تصمیم های ما را تحت تاثیر رفتار و انتخاب دیگران قرار دهد. تا به حال شده فقط به این دلیل که تعداد زیادی از افراد کاری را انجام می دهند، تصور کنید حتما انتخاب درستی است؟ این اتفاق یکی از نمونه های رایج تاثیر جمع بر تصمیم گیری انسان است.
ذهن انسان در شرایطی که اطلاعات کافی ندارد یا با یک موقعیت نامطمئن روبه رو می شود، معمولا به رفتار دیگران به عنوان یک نشانه برای پیدا کردن مسیر درست نگاه می کند. در چنین شرایطی، ممکن است به جای آنکه یک تصمیم را بر اساس شواهد، منطق و شرایط واقعی بررسی کنیم، تعداد افرادی را ببینیم که آن تصمیم را گرفته اند و همان رفتار را به عنوان نشانه ای از درست بودن آن انتخاب در نظر بگیریم.
این موضوع در زندگی روزمره، بازار، سرمایه گذاری و حتی محیط کسب و کار نیز دیده می شود. برای مثال، ممکن است محصولی صرفا به دلیل محبوبیت زیاد خریداری شود، یک فرصت سرمایه گذاری فقط به دلیل استقبال دیگران جذاب به نظر برسد یا یک تصمیم مدیریتی صرفا به این دلیل پذیرفته شود که بیشتر افراد با آن موافق هستند. در حالی که تعداد طرفداران یک تصمیم، به تنهایی نمی تواند معیار مناسبی برای سنجش درست یا غلط بودن آن باشد.
مشکل زمانی جدی تر می شود که فرد بدون بررسی مستقل، تصمیم جمع را جایگزین تحلیل شخصی خود کند. پیروی از جمع می تواند در بعضی شرایط مفید باشد، اما زمانی که تنها دلیل انتخاب ما این باشد که «همه همین کار را می کنند»، احتمال خطا افزایش پیدا می کند. تصمیم های مهم، به ویژه در حوزه هایی مانند سرمایه گذاری و کسب و کار، نیازمند بررسی اطلاعات و پیامدهای احتمالی هستند.
یکی از بهترین راه ها برای جلوگیری از این خطا، ایجاد یک مکث ذهنی پیش از تصمیم گیری است. قبل از اینکه صرفا به دلیل رفتار دیگران وارد مسیری شویم، می توانیم از خودمان بپرسیم: اگر هیچ کس دیگری این کار را انجام نمی داد، آیا باز هم من همین تصمیم را می گرفتم؟ همین سوال ساده می تواند مشخص کند که انتخاب ما حاصل تحلیل واقعی است یا نتیجه تاثیر گرفتن از رفتار جمع.
استقلال در تصمیم گیری به معنای نادیده گرفتن نظر دیگران نیست؛ بلکه یعنی بتوانیم میان «شنیدن نظر جمع» و «دنباله روی از جمع» تفاوت قائل شویم. فرد آگاه از تجربه دیگران استفاده می کند، اما در نهایت تصمیم خود را بر اساس اطلاعات، منطق و اهداف شخصی یا سازمانی اتخاذ می کند.
در ویدیو زیر میپردازیم به بررسی خطای تایید اجتماعی و تاثیر رفتار جمع بر تصمیم گیری؛ چرا محبوبیت یک انتخاب همیشه به معنای درست بودن آن نیست و چگونه مستقل تر تصمیم بگیریم .
به نظر شما، تا امروز چند بار فقط به خاطر اینکه دیگران کاری را انجام می دادند، همان مسیر را انتخاب کرده اید؟ آیا تا به حال شده بعدا متوجه شوید تصمیمی که گرفته اید، بیشتر از تحلیل شخصی، تحت تاثیر رفتار جمع بوده است؟
نظرتان را بنویسید.